O regionie

Subregion Zachodni jest położony w południowo-zachodniej części województwa śląskiego, na pograniczu trzech pasów ukształtowania powierzchni Polski: pasa nizin, wyżyn i kotlin. Możemy tu wyróżnić następujące krainy geograficzne: Kotlina Raciborska i Płaskowyż Głubczycki (Nizina Śląska), Płaskowyż Rybnicki (Wyżyna Śląska), Kotlina Ostrawska i Kotlina Oświęcimska. Teren jest zróżnicowany od 178 m npm w Turzy koło Kuźni Raciborskiej w Kotlinie Raciborskiej do 325 m n.p.m (Góra Ramża) na Płaskowyżu Rybnickim, w zlewni rzeki Odry i zajmuje obszar 1354 km2. Gęstość zaludnienia wynosi 473 osoby na km2.

Subregion na mapie Polski

Subregion pod względem ekonomicznym położony jest na osi powiązań pomiędzy Górnośląskim Okręgiem Przemysłowym i Karwińsko-Ostrawskim Okręgiem Przemysłowym. Subregion Zachodni wykazuje tendencje do rozwoju policentrycznego z ośrodkiem w Rybniku i do rozwoju osadnictwa w korytarzach transportowych łączących Subregion Zachodni z Republiką Czeską w tym Aglomeracją Ostrawską i Ziemią Opawską poprzez międzynarodowe przejścia graniczne w Chałupkach i Pietraszynie oraz przejścia małego ruchu granicznego.

Obszar jest korzystnie zlokalizowany pod względem zasięgu oddziaływania inwestycji centralnych: bezpośrednio autostrady A1 i pośrednio autostrady A4 oraz zbiornika „Racibórz" na Odrze. Uwarunkowania te stwarzają dogodne warunki rozwoju społeczno-gospodarczego dla Subregionu. Główny ośrodek rozwojowy - Rybnik leży w odległości ok. 50 km od Katowic – stolicy województwa śląskiego, ok. 120 km dzieli miasto od Krakowa oraz ok. 25 km od przejścia granicznego z Czechami w Chałupkach.

W skład Subregionu wchodzą następujące jednostki administracyjne:
• miasta na prawach powiatu: Jastrzębie Zdrój, Rybnik i Żory,
• powiaty: raciborski, rybnicki, wodzisławski,
• gminy: Czerwionka-Leszczyny, Gaszowice, Gorzyce, Jejkowice, Kornowac, Krzanowice, Krzyżanowice, Kuźnia Raciborska, Lubomia, Lyski, Marklowice, Mszana, Nędza, Pietrowice Wielkie, Pszów, Racibórz, Radlin, Rudnik, Rydułtowy.

Gminy i Powiaty Subregionu Zachodniego

Występują tu także 2 euroregiony:
1. Euroregion „Silesia" z siedzibami w Raciborzu i Opawie (14 gmin).
2. Euroregion „Śląsk Cieszyński" z siedzibami w Cieszynie i Czeskim Cieszynie (2 gminy).

Jednym z ważnych potencjałów jest liczba ludności. Biorąc pod uwagę liczbę mieszkańców zamieszkujących Subregion Zachodni, stanowi on po konurbacji katowickiej drugi pod względem liczby ludności (640,6 tys.) obszar zaglomerowany w województwie.

Subregion Zachodni pokrywa się terytorialnie i funkcjonalnie z dawnym Rybnickim Okręgiem Węglowym, jednakże jego nazwa nie odzwierciedlała w pełni charakteru obszaru (obecnie Rybnicki Okręg Przemysłowy), który oprócz Rybnika posiada jeszcze cztery duże ośrodki rozwojowe: Jastrzębie Zdrój, Racibórz, Wodzisław Śląski i Żory. Pozostałe gminy Subregionu są pod silnym wpływem ośrodków kluczowych.

Specyfika głównych ośrodków wzrostu Subregionu Zachodniego ma charakter przemysłowo-usługowy (z wyjątkiem Wodzisławia Śląskiego, gdzie przeważa model usługowo-przemysłowy). Rozwój regionu w najbliższych latach powinien doprowadzić do odchodzenia od modelu przemysłowego na rzecz rozwoju sektora usług (będzie to widoczne szczególnie w Rybniku, który jako naturalny lider będzie wyznaczał trend rozwojowy dla reszty ośrodków Subregionu).

Więcej informacji o potencjale społeczno gospodarczym regionu można zneleźć w dokumencie pn. Program Rozwoju Subregionu Zachodniego Województwa Śląskiego na lata 2007-2013, który jest dostępny w zakładce "Program Rozwoju Subregionu".